Dla dzieci

Cześć!

Idąc do szkoły, spacerując po polach, lesie czy parku, wędrując wzdłuż rzek czy dróg, nawet patrząc za okno, w dużych miastach, miasteczkach, wsiach i wioskach, w górach i nad morzem, niemal wszędzie dookoła widzimy drzewa. Rosnące samotnie bądź w mniejszych lub większych grupach. Jedne są wysokie, inne znacznie mniejsze, jedne mają rozłożystą, szeroką koronę, inne są raczej strzeliste, jedne mają liście wąskie, inne okrągłe, jeszcze inne w postaci chudziutkich igiełek.

Cieszą nasze oczy wiosną, gdy po szarobiałej zimie wypuszczają zielone listki, zachwycają pięknymi barwami – żółcią, czerwienią, złotem, gdy nadchodzi jesień. Dają schronienie i zapewniają pożywienie tysiącom zwierząt, są wśród nich owady, ptaki, ssaki. A do tego pochłaniają kurz i hałas, których coraz więcej w naszym otoczeniu – szczególnie w naszych miastach. Drzewa w upalne dni dają nam cień i wytchnienie. Zapewniają też deszcz. No i być może najważniejsze – dają nam tlen, dzięki któremu możemy oddychać – i żyć! Bez drzew świat byłby brzydszy – a życie po prostu niemożliwe.

Wszyscy je widzimy, codziennie mijamy, ale czy na pewno znamy?
Zapraszam Cię do baczniejszego i dokładniejszego przyjrzenia się naszym towarzyszom. Poznasz tutaj najczęściej występujące w Polsce drzewa. Dowiesz się po czym je rozpoznać i gdzie najczęściej można je zobaczyć. Najtrudniejszy jest pierwszy krok. Ale nie ma co się zrażać – już niedługo będziesz najlepszym znawcą drzew!

Po czym rozpoznajemy drzewa?

Drzewa to duże organizmy, widoczne z daleka. I już z dużej odległości możemy stwierdzić, czy dane drzewo to dąb, czy brzoza. Dla wprawnego oko dendrologa (osoby badającej i zajmującej się drzewami) odległość nie musi być problemem…

Widząc z daleka naszych przyjaciół czy kolegów z podwórka, po czym rozpoznajemy, że to właśnie oni?

Zazwyczaj składa się na to kilka cech – ważny jest wzrost i ogólna sylwetka, tzn. czy dana osoba jest „duża”, szczupła, ma długie nogi, a także sposób poruszania czy ubiór. Podobnie jest z drzewami – można je rozpoznać wcale do nich nie podchodząc. Musimy jednak wiedzieć na co zwracać uwagę… A ważne są:

• Wysokość drzewa
• Kształt i rozłożystość korony
• Kształt konarów i gałęzi oraz to czy pną się one prosto do góry, czy też luźno zwisają

Oczywiście wiele drzew wygląda bardzo podobne z daleka – wtedy różnicę możemy zobaczyć:

• przyglądając się liściom (czy są jasno- czy ciemnozielone? Jaki mają kształt? Czy mają gładkie brzegi, czy ząbkowane jak piła? A może złożone są z kilku mniejszych?)
• badając kwiaty, owoce i nasiona
• dokładnie oglądając korę (jaki ma kolor, czy jest gładka, czy chropowata, a może spękana?).

Czy wiesz jakie to drzewo?

BRZOZA?

Łatwo ją poznasz z daleka – ma białą, spękaną korę, która czasem łuszczy się i odchodzi niedużymi płatami podobnymi do papieru. Korona w zarysie jest owalna, ale dzięki zwisającym i powiewającym cienkim gałązkom przybiera nieregularne kształty. Zwykle nie przekracza 20 m (8 pięter w bloku), ale w niektórych miejscach (np. w Puszczy Białowieskiej) zdarzają sie brzozy ponad 30-metrowe.
A oto liść brzozy:

Zadanie dla Ciebie: Znajdź brzozę w swojej okolicy i dodaj do zielnika.

Liście mają ząbkowane brzegi, jak piła i są nieco jaśniejsze od spodu. Pojawiają się razem z kwiatami wczesną wiosną, jako jedne z pierwszych liści
na drzewach. Wiosną i latem delikatnie szeleszczą poruszane podmuchami wiatru, jesienią zmieniają barwę na intensywnie żółtą i brązową. Kwiaty to brązowożółte i czerwonawe, różnej długości kotki.

Brzoza nie jest zbyt wymagająca i potrzebuje naprawdę niewiele, dlatego spotkamy ją często w miejscach, gdzie inne drzewa nie chcą rosnąć. Często pojawia się jako pierwsze drzewo na opuszczonych łąkach i pastwiskach – takie gatunki nazywamy pionierskimi.

Ciekawostka:

Czy wiesz, że brzoza pomaga walczyć z pożarem lasu? W tym celu sadzi się brzozy np. przy drodze. Ich korony z dużą ilością liści skutecznie blokują rozprzestrzenianie się ognia. Dzięki temu łatwiej ugasić pożar i uratować las!