Zobacz pTAKa

Osobisty i obyczajowy nie-terenowy przewodnik po ptakach polskich

Nur Czarnoszyi

styczeń 16, 2015 Drukuj
 
Dla naszych przodków był ptakiem świętym.

 

Duży ptak, niewiele mniejszy od gęsi, o magnetycznej urodzie. Czarne, połyskujące purpurą gardło i szyja kontrastują z szarym karkiem. Pomiędzy charakterystyczne, czarnobiałe pasy. Na grzbiecie takaż kratka i białe nakrapianie. Do tego rubinowe oczy. Równie wielkie wrażenie co szata godowa, robi głos Nura.

 

Dla naszych przodków był ptakiem świętym. Amerykańscy Indianie do tej pory wierzą, że przez ptaki przemawiają duchy ich zmarłych, a one same są ich reinkarnacją.

 

Żywiołem Nura jest woda. Sztyletowaty dziób ułatwia polowanie na ryby, którymi się żywi. Stosunkowo ciężki szkielet oraz nogi osadzone na końcu ciała, niczym śruby okrętowe, pozwalają mu zejść nawet na 50 metrów w głąb wody. Może tam przebywać 2-3 minuty. Swoją wyporność kontroluje regulując ilość powietrza pomiędzy piórami. Na ląd patrzy zakłopotany… Chód to nie jego specjalność. Praktycznie wcale nie chodzi. Może jedynie ślizgać się na brzuchu, odpychając się nogami. Łatwo się też domyśleć, że uziemiony Nur, bez wodnego pasa startowego, nie wzniesie się do lotu.

 

Nury są ptakami wędrownymi. Gniazdują nad słodkowodnymi zbiornikami Półkuli Północnej – w strefie lasów liściastych, tajgi i tundry. W Polsce już tylko na przelotach.

 

Dzisiaj głównym ich zagrożeniem na lęgowiskach jest wzrost zatrucia wód metalami ciężkimi. Zimujące na morzu ptaki narażone są z kolei na wycieki ropy naftowej oraz zaplątanie w sieci rybackie.

 

W Polsce charyzmatyczne Nury już się nie gnieżdżą. Ostatnie lęgi miały miejsce na Mazurach, 50-60 lat temu. Wrażliwe ptaki nie wytrzymały ciągłego ruchu na jeziorach, podtapiania gniazd przez rozpędzone motorówki, zabudowy wybrzeży i zanieczyszczenia. Najbliższe ich lęgowiska znajdują się na Litwie i Białorusi.

 
Autor: Jacek Karczewski  Źródło: Ptaki Polskie